Arbeidsomstandigheden

 

Afvalverbranders, ontzwavelingsreactoren, oliekrakers, vergassers en smeltovens. Overal waar de wanden van installaties en het personeel tegen vuur en hitte beschermd moeten worden, kun je medewerkers van Gouda Vuurvast Services aantreffen. Zij slopen de beschadigde vuurvaste bekleding en bouwen een nieuwe wand op met stenen of beton die afkomstig zijn uit de eigen fabrieken in Gouda en Geldermalsen.

Zwaar beroep

“Het is zwaar en specialistisch werk waar je niet iedereen zomaar op af kunt sturen”, vertelt directeur Arie van Vliet onderweg naar een afvalverbrander in Amsterdam. De omstandigheden zijn vaak verre van optimaal. Het gaat bijna altijd om besloten ruimtes die stoffig, vuil, doordrenkt met gevaarlijke stoffen of moeilijk bereikbaar zijn. “In sommige ovens kunnen de medewerkers niet eens helemaal in. Dan moeten ze zich op hun buik of rug kruip-door-sluip-door tussen smalle openingen en leidingen wringen. De oude stenen worden emmertje voor emmertje afgevoerd, zoals vroeger branden werden geblust, die vervolgens weer met nieuwe stenen worden aangevoerd. In grote ketels moeten steigers worden gebouwd en stenen naar boven getakeld en opgepakt worden. En bij installaties waarin giftige stoffen hebben gezeten, moeten onze mensen extra persoonlijke beschermingsmiddelen aan. Het is een zwaar beroep!”

gouda%20vuurvast%202

Verbeteren

De verbetering van deze arbeidsomstandigheden staat daarom hoog op de agenda, wat een groot aantal voorschriften met zich meebrengt. Het gaat daarbij niet alleen om pbm’s, maar zo is er bijvoorbeeld ook vastgelegd dat de stenen niet zwaarder mogen zijn dan 23 kg. “Je kunt je voorstellen dat als je de hele dag stenen tilt, dat toch een hele belasting is”, aldus Van Vliet.

Programma

Daarom is het bedrijf ruim twee jaar geleden begonnen met een programma om de arbeidsomstandigheden en werkgerelateerde gevaren gecombineerd aan te pakken. Het gespecialiseerde Buro voor Fysieke Arbeid maakt het uitvoerende personeel bewust dat ze hun gewrichten en spieren anders moeten bewegen. De coaches kijken hoe de medewerker zijn werk doet en bespreken hoe hij zijn lichaam minder kan belasten. “Mensen hebben de neiging om te werken in de eindstand van hun gewricht, door hun rug helemaal te strekken of hun knieën maximaal te buigen. Die eindstand is de meest zware stand. Doordat we dat inzicht vroeger niet hadden, hebben we nu helaas mensen van boven de 50 die hun schouder niet meer kunnen gebruiken, die problemen hebben met hun knie, of een nekhernia hebben opgelopen. Gelukkig kunnen dergelijke programma’s voorkomen dat op latere leeftijd problemen ontstaan. We willen natuurlijk dat onze mensen iedere dag lachend en gezond naar huis gaan”, klinkt het.

Tactisch denken

Het bedrijf gaat nog een stap verder. “Bijzonder is dat wij de problemen niet alleen technisch, maar ook tactisch benaderen.” “Bij een technische aanpak gaat het om de beste beschermingsmiddelen zoals helmen, veiligheidsschoenen, brandvertragende overalls en stofmaskers”, legt Van Vliet uit. Gezien de extreme omstandigheden, komen daar vaak nog middelen als Tyveks over de overalls en volgelaatsmaskers bij. “Bij tactisch denken is de kernvraag: ‘Wat kan gedaan worden om te voorkomen dat een onveilige of onwenselijke situatie ontstaat?’ Daar komt een flinke dosis gezond verstand bij kijken. Als er bijvoorbeeld minder mensen in de ketel aan het werk zijn, is er ook minder apparatuur aanwezig en wordt de kans op ongelukken kleiner. Dan is de vraag natuurlijk hoe je ervoor kunt zorgen dat er minder mensen nodig zijn. Om dat te bereiken, hebben we gekozen om van de nieuwste technische kennis gebruik te maken.”

gouda%20vuurvast%204

3D-scanners en drones

Voor de inspectie van ketels gingen tot voor kort mensen de ketel in om met het blote oog en een camera de conditie vast te leggen. Nu wordt gebruikgemaakt van 3Dscanners die gegevens doorsturen naar de computer. Daar worden de gegevens gebruikt voor het samenstellen van de werkpakketten. “Dat is al een stap voorwaarts, omdat er minder mensen minder lang in de ketel zijn”, aldus Van Vliet. Voor de inspectie van grotere ketels worden steigers gebruikt. “’Kan het zonder steigers?’, was de vervolgvraag. Kunnen we bijvoorbeeld drones inzetten die de ketelwand scannen? De komende weken gaan we deze onbemande vliegtuigjes op proef inzetten.”

Op afstand bediend

Een ander voorbeeld is een zwavelput bij een raffinaderij; een soort zwembad om zwavel op te slaan dat bij hoge temperaturen uit het proces gehaald is. De vuurvaste stenen zijn als een spons met zwavel doordrenkt. “Normaal gaan mensen die uitermate goed beschermd zijn met een sloophamer aan de slag. Maar als er geen mensen die put in moeten, dan hoeven we ze ook niet aan die gevaren bloot te stellen”, illustreert van Vliet het tactisch denken. “Daarom hebben we hiervoor een sloopmachine ingezet die zoals een Play Station op afstand bediend kan worden.”

Mensen betrekken

Van Vliet realiseert zich dat deze benadering een radicale omslag betekent. “Toen ik hier in 2008 toekwam als onbekende in de wereld van vuurvaste bekleding, bezocht ik de locaties bij klanten. Als ik mensen vroeg waarom

ze dingen doen zoals ze ze doen, kreeg ik vaak het antwoord dat ze dat altijd al zo doen. Als je hen vraagt of dat ook anders kan, krijgen ze een blik in hun ogen die vertelt dat het niet hun werk is om daarover na te denken. Die houding moet je doorbreken. Je moet je mensen erbij betrekken om te bedenken hoe het anders kan. En je moet hen ook duidelijk maken dat ze niet bang hoeven te zijn dat ze iets geks zeggen, want vaak zijn dat de meest ingenieuze oplossingen.”

Prefab

“Wij gaan nu regelmatig rond de tafel zitten om te brainstormen. Daarmee zijn we onderscheidend. Zo kwam een montageleider met het idee van een Legobloksysteem. Een te metselen muur in een moeilijke omgeving hebben we op een andere locatie en onder ideale omstandigheden geheel geprefabriceerd. Deze prefab bestond uit het metselen van kleine, in een speciale vorm gemaakte blokjes die lijken op Lego. Deze blokjes hebben we met een speciaal daarvoor ontwikkeld hulpstuk op hun plaats gehesen en verder afgemonteerd. Het voordeel is dat de mensen minder worden blootgesteld aan potentieel gevaarlijke omstandigheden. Bovendien waren we door deze manier van werken beduidend sneller klaar.”

Klanten profiteren mee

Deze benadering helpt niet alleen het eigen bedrijf; ook de klanten profiteren mee. “Zij stellen het op prijs als we met hen nadenken over verbeteringen. Zo had een van onze klanten geen goederenlift, waardoor onze stenen met een heftruck verplaatst moesten worden en van de ene op de andere pallet geplaatst moesten worden. Op ons advies is daar een lift ingebouwd. Dat betekende weliswaar een investering van 15.000 euro, maar de klant had er zelf ook profijt bij. Dan lever je echt toegevoegde waarde. Of neem nu de klant naar wie ik momenteel op weg ben: de stenen moesten elders gezaagd worden om vervolgens met de trap naar de werkplek gebracht te worden. Door goed rond te kijken, hebben we een locatie dicht bij de werkplek gevonden, die met wat aanpassingen heel geschikt was om te zagen.”

gouda%20vuurvast%201

Laag verzuim

Deze aanpak werpt zijn vruchten af. Het bedrijf heeft namelijk al twee jaar lang geen verzuim door een ongeluk gehad. Het ziekteverzuim bedraagt er 3%, wat heel laag is voor een sector met hoofdzakelijk uitvoerendpersoneel dat lange dagen maakt en in weer en wind onder moeilijke omstandigheden moet werken.

Artikel verschenen in TIM Total Industrial Maintenance, december 2014

Shares